KDV Nasıl Hesaplanır?
KDV (Katma Değer Vergisi), bir mal ya da hizmetin satış fiyatına eklenen ve son tüketicinin ödediği bir vergidir. Hesaplamada iki yön vardır: KDV hariç fiyata KDV eklemek ya da KDV dahil fiyatın içinden KDV'yi ayırmak.
KDV Hariç Fiyattan KDV Dahil Fiyata
- KDV tutarı = KDV hariç fiyat × KDV oranı
- KDV dahil fiyat = KDV hariç fiyat × (1 + KDV oranı)
Örnek: KDV hariç 1.000 ₺ olan bir ürün için %20 KDV = 1.000 × 0,20 = 200 ₺. KDV dahil fiyat = 1.000 × 1,20 = 1.200 ₺.
KDV Dahil Fiyattan KDV Hariç Fiyata
- KDV hariç fiyat = KDV dahil fiyat ÷ (1 + KDV oranı)
- KDV tutarı = KDV dahil fiyat − KDV hariç fiyat
Örnek: KDV dahil 1.200 ₺ olan bir üründe %20 KDV için KDV hariç fiyat = 1.200 ÷ 1,20 = 1.000 ₺, KDV tutarı = 1.200 − 1.000 = 200 ₺.
En Sık Yapılan KDV Hesaplama Hatası
KDV dahil bir fiyattan KDV'yi ayırırken fiyatın %20'sini çıkarmak yanlıştır. 1.200 ₺'nin %20'si 240 ₺'dir; 1.200 − 240 = 960 ₺ bulunur, oysa doğru KDV hariç fiyat 1.000 ₺'dir. Bunun sebebi, KDV'nin dahil fiyat üzerinden değil, KDV hariç fiyat üzerinden hesaplanmasıdır. KDV'yi ayırırken her zaman (1 + oran)'a bölün: %20 için 1,20'ye, %10 için 1,10'a, %1 için 1,01'e.
Türkiye'de KDV Oranları
| Oran | Nerelerde uygulanır? (örnekler) | Dahil fiyattan ayırmak için bölen |
|---|---|---|
| %20 (genel oran) | Elektronik, beyaz eşya, mobilya, otomobil, çoğu hizmet | 1,20 |
| %10 | Lokanta ve kafe hizmetleri, giyim ve tekstil ürünlerinin bir kısmı | 1,10 |
| %1 | Ekmek, un, bakliyat gibi temel gıda ürünlerinin bir kısmı | 1,01 |
Hangi ürüne hangi oranın uygulanacağı KDV Kanunu'na ekli listelerle belirlenir ve zaman zaman değişir. Faturada yazan oran esas alınır; emin değilseniz Gelir İdaresi Başkanlığı'nın güncel listesini kontrol edin.
KDV Tevkifatı Nedir?
Bazı hizmetlerde (örneğin yapım işleri, temizlik, güvenlik) KDV'nin bir kısmını satıcı yerine alıcı doğrudan vergi dairesine öder; buna KDV tevkifatı denir. Tevkifatlı faturada KDV tutarı yine yukarıdaki formülle hesaplanır, ardından bu tutarın belirli bir oranı (örneğin 5/10 veya 9/10) alıcı tarafından beyan edilir. Tevkifat oranları işin türüne göre değiştiği için muhasebecinizle birlikte uygulanmalıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
KDV dahil fiyattan KDV nasıl ayrılır?
KDV dahil fiyat (1 + KDV oranı)'na bölünür. %20 KDV için 1,20'ye bölünür: 1.200 ₺ ÷ 1,20 = 1.000 ₺ KDV hariç fiyat, aradaki 200 ₺ ise KDV tutarıdır.
KDV hariç fiyata KDV nasıl eklenir?
KDV hariç fiyat (1 + KDV oranı) ile çarpılır. %20 KDV için 1,20 ile çarpılır: 1.000 ₺ × 1,20 = 1.200 ₺ KDV dahil fiyat.
KDV dahil fiyattan neden %20 çıkarılmaz?
Çünkü KDV, KDV hariç fiyat üzerinden hesaplanır. 1.200 ₺'den %20 çıkarırsanız 960 ₺ bulursunuz; doğru sonuç ise 1.200 ÷ 1,20 = 1.000 ₺'dir. Aradaki 40 ₺ fark, yanlış yöntemden kaynaklanır.
Türkiye'de KDV oranları nelerdir?
Türkiye'de üç KDV oranı uygulanır: genel oran %20, indirimli oranlar %10 ve %1. Hangi ürüne hangi oranın uygulandığı KDV Kanunu'na ekli listelerde belirlenir.
KDV dahil ne demek?
KDV dahil fiyat, vergi eklenmiş, tüketicinin ödeyeceği son fiyattır. Mağaza etiketlerindeki fiyatlar genellikle KDV dahildir. KDV hariç fiyat ise vergiden önceki net tutardır ve daha çok firmalar arası tekliflerde kullanılır.